Średniowiecze


Byli podobno wysocy, szczupli, silni i niezwykle zręczni. W pierwszej połowie dziewiątego wieku powstaje pierwszy twór państwowy na naszych terenach - Wielkomorawska rzesza. Po przyjściu Cyryla i Metodego zaczął tu wzrastać wpływ chrześcijaństwa i liczba kościołów. Jedna z ważnych bazylik stała też w Ołomuńcu na obecnym placu Biskupské náměstí.

Na początku X wieku w wyniku najazdów koczowniczych plemion Wielkomorawska rzesza rozpadła się i region stopniowo dostaje się, jak całe ówczesne Morawy, pod władanie Przemyślidów. W 1019 roku książę Oldřich przekazał Morawy do rąk syna Brzetysława, który zajmował się napadaniem okolicznych krajów. Po jego śmierci Morawy podzielono na trzy części - znojemską, brnieńską i ołomuniecką, w których rządzili młodsi synowie a następnie ich potomcy.

Pierwsza wzmianka o Ołomuńcu pochodzi z 1017 roku, kiedy rozpoczęto przebudowę małego drewnianego grodziska na zamek książęcy z kościołem i osadą kupiecką. W 1063 roku w Ołomuńcu książę Wratysław przywrócił biskupstwo morawskie. Miasto Ołomuniec dalej rozrastało się, w połowie XIII wieku zostało otoczone murami i dekretem królewskim potwierdzono jego oficjalne założenie. W tym czasie na Morawach Środkowych zakładano następne bardzo ważne miasta takie, jak Přerov, Prostějov, Uničov lub Litovel. W ciągu XIII i XIV wieku przebiega kolonizacja rozległych obszarów, dzięki której wzrastał majątek i potęga wielu morawskich rodów szlacheckich, które praktycznie przejęły władzę do swoich rąk.

W 1306 roku w siedzibie biskupa ołomunieckiego zamordowano ostatniego króla z rodu Przemyślidów Wacława III., kiedy ciągnął ze swoim wojskiem do Polski. Po wymarciu dynastii Przemyślidów i walce o władzę na czeski tron zasiadają Luksemburgowie i następuje wielki rozwój, przede wszystkim królewskich miast.

Za panowania Karola IV dziedzicznie morawskim margrabią zostaje jego młodszy brat Jan Henryk. Za jego czasów nowo zorganizowano morawski sąd ziemski, który miał siedzibę na przemian w Ołomuńcu i w Brnie, oraz sejm ziemski. Po śmierci Jana Henryka w 1375 roku władzę na Morawach uzyskali zgodnie z jego testamentem trzej synowie - Jošt, Jan Sobiesław i Prokop. Wszyscy trzej mieli prawo do używania tytułu margrabiego, ale decydujące słowo miał najstarszy z nich, Jošt. Między braćmi jednak wkrótce wybuchły spory i w końcu walka o władzę, która z przerwami pustoszyła przez następne trzy dziesięciolecia tereny dzisiejszego regionu Morawy Środkowe.

W średniowieczu Haná stała się ważnym regionem ekonomicznym i kulturalnym, z silnym rolnictwem, browarnictwem i unikalną glinianą lošticką ceramiką, która była eksportowana aż do Skandynawii i Fnancji.